„Prześwity” to spektakl, który powstał we współpracy Studia Teatralnego ty.art, Centrum Inicjatyw Międzykulturowych Horyzonty i Centrum Szyfrów Enigma. Okazją do stworzenia spektaklu było 5-lecie Centrum Szyfrów Enigma, obchodzone w 2026 roku. Podczas sztuki publiczność przemieszcza się po ekspozycji, która stanowi integralną część scenografii. Tematem jest życie Henryka Zygalskiego. Spektakl to wyjątkowa okazja, aby przedstawić losy poznańskiego matematyka i kryptologa w artystycznej formie.

Grafika: Wiktoria Szafrańska
______________________________________________________________________
„Prześwity”
Spektakl teatralny w przestrzeni Centrum Szyfrów Enigma inspirowany życiem Henryka Zygalskiego
Czy ekspozycja Centrum Szyfrów Enigma może stać się sceną teatralną? Czy pomiędzy gablotami, dokumentami i śladami przeszłości można odnaleźć bohatera, którego od dawna nie ma już wśród nas?
„Prześwity” to spektakl Studia Teatralnego ty.art realizowany w przestrzeniach Centrum Szyfrów Enigma, inspirowany życiem Henryka Zygalskiego – poznańskiego matematyka i kryptologa, współtwórcy sukcesu złamania szyfru Enigmy. Nie jest to jednak opowieść o pomniku ani zwykła biografia. To próba złożenia portretu Zygi ze wspomnień, dokumentów, relacji i historii osób, które zetknęły się z jego życiem.
Większość z nas zna Henryka Zygalskiego przede wszystkim jako jednego z pogromców Enigmy. W „Prześwitach” chcemy spojrzeć na niego szerzej – nie tylko jako wybitnego matematyka, ale również Poznaniaka, emigranta, partnera, podróżnika i człowieka poszukującego swojego miejsca w świecie. Jaka była jego codzienność? O czym marzył? Co pozostało pomiędzy wielkimi wydarzeniami, które zapisały go w historii?
„Prześwity” to opowieść o człowieku ukrytym pomiędzy faktami i zapisanym w pozornie zwyczajnych śladach. O pamięci, która nigdy nie jest pełna i o historii, którą trzeba odkrywać krok po kroku. To zaproszenie do spotkania z Henrykiem Zygalskim – bohaterem, którego obecność będziemy odczuwać przez cały spektakl.
Studio Teatralne ty.art, Centrum Szyfrów Enigma oraz Centrum Inicjatyw Międzykulturowych „Horyzonty” zapraszają do odkrycia ukrytych historii.
Prześwity
Scenariusz i reżyseria: Hubert Okonowicz
Dramaturgia i współreżyseria: Joanna Nowakowska
Choreografia: Urszula Dudzicka
Obsada: Juliusz Kmiecik, Joanna Nowak, Joanna Nowakowska, Hubert Okonowicz, Zuzanna Słowikowska, Jakub Świerzko
Opracowanie graficzne: Wiktoria Szafrańska
Realizacje scenograficzne: Joanna Szafrańska-Senenko
Współpraca merytoryczna: Piotr Bojarski, Mikołaj Frankowski, Maksym Kempiński
______________________________________________________________________
Jak mówią twórcy spektaklu:
„Przez kolejne sceny, obrazy, gesty i drobne szczegóły próbowaliśmy zbliżyć się do Henryka Zygalskiego, nie udając, że możemy go w pełni poznać. Jego obecność budowaliśmy z tego, co po nim pozostało – wspomnień, dokumentów, fotografii, przedmiotów, opowieści innych ludzi, ale także z tego, co można było dopowiedzieć poprzez teatr. Róża ukryta w kolejnych scenach, kostiumy odwołujące się do rodzinnej historii czy przestrzenie ekspozycji stawały się kolejnymi śladami prowadzącymi do człowieka, którego nigdy nie mogliśmy spotkać
Każdy z tych elementów jest tylko fragmentem. Żaden nie daje pełnego obrazu, a pomiędzy nimi pozostają miejsca, które trzeba wypełnić własną wyobraźnią. I być może właśnie w tych niedopowiedzeniach najlepiej widać sens spektaklu prezentowanego w Centrum Szyfrów Enigma przez Studio Teatralne ty.art.
„Prześwity” nie są więc historią, którą można po prostu opowiedzieć od początku do końca. Są próbą odnalezienia człowieka pomiędzy faktami. A kiedy spektakl się kończy, poznawanie Zygalskiego wcale nie musi się kończyć. Być może właśnie wtedy zaczyna się jego najważniejsza część – ta, którą każdy widz odkrywa i dopowiada już sam.”